ปลวกใต้ดิน (Coptotermes spp.) จัดอยู่ในวงศ์ Rhinotermitidae เป็นปลวกสายพันธุ์ที่สร้างความเสียหายรุนแรงที่สุดต่ออาคารในประเทศไทย สร้างรังหลักอยู่ใต้ดินลึกและมีประชากรจำนวนมากถึงหลักล้านตัวต่อรัง
ลักษณะทางชีวภาพและพฤติกรรม
ปลวกใต้ดินสร้างทางเดินดิน (Mud tube) จากรังใต้ดินขึ้นมาตามผนังหรือเสาอาคารเพื่อเข้าถึงแหล่งอาหารโดยหลีกเลี่ยงแสงและอากาศแห้ง สามารถทำลายโครงสร้างไม้จากภายในโดยไม่แสดงร่องรอยความเสียหายภายนอกจนกว่าจะลุกลามรุนแรง
ความสำคัญทางเศรษฐกิจ
ปลวกใต้ดินเป็นสาเหตุความเสียหายทางโครงสร้างอาคารที่พบบ่อยที่สุดในประเทศไทย สามารถทำลายเสาไม้ คาน วงกบประตูหน้าต่าง และเฟอร์นิเจอร์จนสูญเสียความแข็งแรงของโครงสร้างได้ในเวลาไม่กี่ปีหากไม่ได้รับการป้องกัน
หลักการควบคุมทางวิชาการ
การควบคุมมาตรฐานทางวิชาการมี 2 แนวทางหลัก คือ ระบบวางท่อ/ฉีดน้ำยาเคมีกั้นแนวป้องกัน (Soil treatment) เพื่อสร้างแนวกั้นสารเคมีรอบอาคาร และระบบเหยื่อ (Baiting system) ที่ปลวกงานนำสารยับยั้งการลอกคราบกลับไปแพร่ในรังจนกำจัดได้ทั้งรัง ซึ่งเหมาะกับการป้องกันระยะยาวและกรณีที่ไม่สามารถฉีดน้ำยาใต้ฐานอาคารได้
สรุป
ปลวกใต้ดินเป็นภัยคุกคามโครงสร้างอาคารที่ร้ายแรงที่สุด จำเป็นต้องได้รับการป้องกันเชิงระบบตั้งแต่ก่อนก่อสร้างหรือควบคุมอย่างต่อเนื่องโดยผู้เชี่ยวชาญ
