ตุ๊กแก (Gekko gecko) เป็นสัตว์เลื้อยคลานในวงศ์ Gekkonidae ที่พบได้ทั่วไปตามบ้านเรือนในเขตร้อนชื้น มีความสามารถในการไต่พื้นผิวเรียบและผนังแนวตั้งได้ดี
ลักษณะทางชีวภาพและพฤติกรรม
ตุ๊กแกออกหากินเวลากลางคืน กินแมลงเป็นอาหารหลัก จึงมักพบใกล้แหล่งไฟส่องสว่างที่มีแมลงบินมาเล่นแสง มีเสียงร้องดังเป็นเอกลักษณ์ซึ่งเป็นที่มาของชื่อเรียก
ผลกระทบต่อการอยู่อาศัย
แม้ตุ๊กแกไม่จัดเป็นพาหะโรคสำคัญทางการแพทย์ แต่เสียงร้องดังในเวลากลางคืนและมูลที่ทิ้งไว้ตามผนังหรือฝ้าเพดานสร้างความรำคาญและปัญหาความสะอาดแก่ผู้อยู่อาศัย จึงมักถูกร้องขอให้ควบคุมร่วมกับสัตว์รบกวนชนิดอื่น
หลักการควบคุมทางวิชาการ
การควบคุมเน้นการลดแหล่งอาหาร คือการควบคุมแมลงบินที่เป็นเหยื่อของตุ๊กแก ร่วมกับการปิดช่องทางเข้าออกตามรอยแตกและช่องว่างของอาคาร ซึ่งเป็นแนวทางที่ยั่งยืนกว่าการจับหรือไล่ออกโดยตรง
สรุป
ตุ๊กแกเป็นปัญหาด้านความรำคาญมากกว่าความเสี่ยงสุขภาพ การควบคุมแมลงที่เป็นอาหารจึงเป็นวิธีจัดการทางอ้อมที่ได้ผล